Zapisz się na nasz newsletter! Nowości, przepisy na kiszonki i promocje prosto na Twoją skrzynkę.

Obecne badania naukowe dotyczące żywienia na wczesnych etapach życia przechodzą rewolucję: produkty uzyskiwane metodą fermentacji (zwłaszcza warzywa) przestają być tylko dodatkiem do obiadu, a stają się funkcjonalnym elementem diety, który może wpływać na zdrowie. Ma to szczególne znaczenie dla przyszłych mam, bo okres ciąży to czas, w którym Twoja dieta bezpośrednio wpływa na układ odpornościowy maluszka – to tzw. programowanie epigenetyczne.
Wyniki badań klinicznych ostatnich lat (w tym duże badanie JECS na grupie 77 000 kobiet) potwierdzają: regularne spożywanie kiszonek (roślinnych) znacząco obniża ryzyko przedwczesnego porodu oraz wspiera prawidłowy metabolizm przyszłej mamy.
Ciąża to również czas zmian dla Twojego układu udpornościowego który zmuszony jest do tymczasowej adaptacji, ponieważ musi tolerować „obcy” organizm dziecka, ale jednocześnie chronić Ciebie i maluszka przed infekcjami. Niestety, współczesne nawyki żywieniowe związane z wysokim spożyciem wysoko-przetworzonych produktów, przy niskiej zawartości błonnika pokarmowego ze świeżych warzyw, owoców i strączków często prowadzi do dysbiozy (zaburzenia składu) mikrobioty jelitowej, która wiąże się z wyższym ryzykiem cukrzycy ciążowej i alergii u niemowląt. Rozwiązaniem może okazać się zwiększenie różnorodności mikrobiomu co jest możliwe jedząc regularnie kiszonki i inne produkty probiotyczne.
Ciekawostka: Najnowsze badanie FeFiFo-MOMS z 2025 roku wykazało, że dieta bogata w kiszonki w czasie ciąży znacząco zwiększa różnorodność mikrobiomu matki, co bezpośrednio przekłada się na lepszą odporność noworodka.
1. Zakwas i kiszone buraki (carpaccio) – Twoja broń w walce z anemią
Anemia to zmora wielu ciężarnych kobiet. Jeśli suplementacja żelazem powoduje u Ciebie nieprzyjemne dolegliwości, zakwas z buraka lub kiszone buraki mogą okazać się rewelacyjnym wsparciem.
Wsparcie krwi: Badania kliniczne potwierdzają, że picie zaledwie 200 ml soku z kiszonego buraka dziennie przez 7 dni znacząco podnosi poziom hemoglobiny (nawet z 9.1 do 11 g/dL).
Lepsze wchłanianie: Fermentacja neutralizuje fityniany, które normalnie blokują przyswajanie żelaza z roślin.
Zdrowe ciśnienie: Buraki są bogate w azotany, które rozszerzają naczynia krwionośne, poprawiając przepływ krwi przez łożysko i chroniąc przed stanem przedrzucawkowym.
2. Kapusta kiszona – profilaktyka przy cukrzycy ciążowej
Masz problem z cukrem po posiłku? A może planujesz ciążę i obawiasz się jak Twoje wahania glikemii wpłyną na zdrowie dziecka?
Zacznij wprowadzać do swojej diety kapustę kiszonę - to Twój „timing metaboliczny”.
Blokada skoków cukru: Kwas mlekowy i octowy w kapuście hamują enzymy rozkładające węglowodany. Zjedzenie kilku łyżek kapusty przed posiłkiem bogatym w skrobię może obniżyć skok glukozy o 15–25%.
Witaminy: To potężna dawka witaminy C i K oraz kwasu foliowego, niezbędnego dla rozwoju układu nerwowego dziecka.
3. Kiszony kalafior – ukryta perła witaminowa
Fermentowany kalafior to absolutny hit ostatnich lat - nie tylko z uwagi na smak i unikalną chrupkość ale także wartości zdrowotne. Dlaczego? Bo proces kiszenia drastycznie podnosi w nim zawartość witamin z grupy B:
B9 (Foliany): Wzrost o 32–60%!
B12: Niektóre szczepy bakterii (jak L. plantarum 299v) potrafią wytworzyć mierzalne ilości tej witaminy nawet w produktach roślinnych.
Choć oba rodzaje są pyszne, z punktu widzenia bezpieczeństwa w ciąży nie są równe.
Ogórki kiszone (pełna fermentacja): Są bezpieczniejsze, bo ich niskie pH (poniżej 4.4) zabija groźne bakterie, np. Listerię.
Ogórki małosolne: To „krótka” fermentacja (2-3 dni). Ich pH jest wyższe, co przy braku pasteryzacji stwarza ryzyko mikrobiologiczne dla ciężarnych. W ciąży lepiej stawiać na te dobrze ukiszone.
Uwaga na Listerię
Kobiety w ciąży są 10–20 razy bardziej narażone na listeriozę niż inni dorośli. Aby zminimalizować ryzyko:
Unikaj kiszonek z „otwartych beczek” na bazarach – wybieraj te hermetycznie pakowane lub rób je sama w domu.
Zawsze sprawdzaj, czy produkt nie pachnie „drożdżami” i czy nie ma osadu innego niż biały (mleczny).
2. Sód i nadciśnienie
Kiszonki to sól. Jeśli cierpisz na obrzęki lub masz nadciśnienie, ogranicz porcje. Możesz lekko opłukać ogórka pod wodą przed zjedzeniem, choć usunie to część bakterii.
3. Histamina i mdłości
Większość kobiet w ciąży świetnie toleruje histaminę z kiszonek, bo łożysko produkuje ogromne ilości enzymu DAO, który ją rozkłada. Jeśli jednak po kiszonkach masz migreny lub nasilone mdłości, skonsultuj się z dietetykiem.
Aby czerpać korzyści, a nie nabawić się wzdęć, zastosuj zasadę małych kroków:
Dawka: Celuj w 300–700g tygodniowo. Dziennie to ok. 50–100g (jeden średni ogórek lub 3 łyżki kapusty).
Zakwas: Pół szklanki (150 ml) dziennie, najlepiej rano na czczo.
Zasada „na zimno”: Nigdy nie gotuj kiszonek! Wysoka temperatura (powyżej 60°C) zabija cenne bakterie probiotyczne.
Tak, to świetny izotonik, ale przy obrzękach ogranicz się do 50 ml dziennie ze względu na sód (najlepiej rozcieńczonych wodą).
W III trymestrze jedz kiszonki jako dodatek do posiłku, ale nie na pusty żołądek.
Nie. Kupuj tylko te z napisem „niepasteryzowane”, przechowywane w lodówkach.
To mit! Badania wykazują, że probiotyki z kiszonek (zwłaszcza L. reuteri) mogą wręcz zmniejszać czas płaczu niemowlęcia o 50%.
Dobra wiadomość: niemowlęta lubią smak czosnku w mleku mamy! Badania Julie Mennelli (nagroda Ig Nobel 2025) pokazały, że dzieci piją takie mleko chętniej i dłużej, co wspiera laktację.
Tak, są wręcz zalecane jako produkt o bardzo niskim indeksie glikemicznym, który stabilizuje poziom cukru po posiłku.
Autor
Doktor nauk biomedycznych, dietetyk kliniczny i ekspertka w dziedzinie immuno-żywienia oraz nutri-psychiatrii. Nukowiec w zakładzie biostatystyki i medycyny translacyjnej na Uniwersytecie Medycznym w Łodzi. Specjalizuje się w celowanej diagnostyce i dietoterapii ukierunkowanej na mikrobiom w zaburzeniach o podłożu psycho-metabolicznym, zwłaszcza zespołu przewlekłego zmęczenia (ME/CFS) po przebytych infekcjach, a także depresji, otyłości i alergiach dermatologicznych.
Autorka dwóch bestsellerowych poradników naukowych wydawnictwa PZWL: „Dietoterapia w Zespole Chronicznego Zmęczenia” oraz „Psychodietetyka dla każdego”.
Edukatorka zarówno pacjentów jak i specjalistów, prelegentka TEDx.
Podczas konsultacji dietetycznych udowadnia że odżywianie w zgodzie i poszanowaniem własnych zasobów jest możliwe i skuteczne w odzyskiwaniu energii życiowej i dobrostanu.
Konsultacje dietetyczne - zapisy
tel:+48535300340